Otomatik Katılım Sistemi

4632 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu’nun 1 Ocak 2017 tarihinde yürürlüğe giren otomatik katılıma ilişkin hükümleri uyarınca, işverenler çalışanlarını Otomatik Katılım Sistemi’ne (OKS) dahil etmekle yükümlüdür.

Bu çerçevede işverenler çalışanlarının, özel sektör için prime esas kazançlarının, kamu için ise emeklilik keseneğine esas aylığın en az %3’ünü sisteme aktarırlar.

Çalışanlar bu sistemde dilediği kadar kalma hakkına sahiptir. OKS, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı ya da mavi kart sahibi olan, 45 yaşını doldurmamış, kamuda veya özel sektörde bir işverene bağlı olarak ücretli çalışanları (5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 4a ve 4c maddeleri kapsamındaki çalışanlar ile 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun geçici 20’nci maddesi kapsamında kurulmuş olan sandıkların iştirakçisi olan çalışanları) kapsamaktadır.

Bu sisteme otomatik olarak dahil edilen çalışanlar sistemde kalmaları halinde, sosyal güvenlik sisteminin sağladığı emeklilik gelirine ek bir gelire kavuşurlar.

    OKS’nin amaçları

  • Çalışanların emekliliğe yönelik tasarruflarının yatırıma yönlendirilmesi ile emeklilik döneminde ek bir gelir sağlayarak refah düzeyini yükseltmek
  • Ekonomiye uzun vadeli kaynak yaratmak
  • İstihdamı arttırmak
  • Ekonomik kalkınmaya katkıda bulunmak

4632 sayılı Kanun uyarınca yürürlüğe giren OKS; gönüllü BES’te olduğu gibi, tasarrufların toplanması, değerlendirilmesi ve kişiye toplu para ya da maaş ödenmesi esasına dayanır. Bu sistem, Sosyal Güvenlik Kurumunun sağladığı sağlık hizmetleri veya diğer hizmetleri sunmaz. OKS, zorunlu sosyal güvenlik sisteminin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır.

Gönüllü BES’in altyapısını kullanan OKS için BES’inkine benzer kurallar uygulanmaktadır.

Maaşınızdan kesilerek ödenen katkı paylarının %25’ine karşılık gelen tutar, devlet katkısı olarak otomatik katılım hesabınıza kaydedilmektedir. Bir katılımcının bir takvim yılı içinde alabileceği devlet katkısı tutarı, ilgili yıla ilişkin toplam brüt asgari ücret tutarının %25’ini geçemez.

Ayrıca sisteme ilk girişinizde bir defaya mahsus olmak üzere 1.000 TL ilave devlet katkısı hesabınıza kaydedilir.

Otomatik katılım devlet katkısı hesabınızda kayıtlı bu tutarların;

  • Sistemde en az 3 yıl kalırsanız %15’ine,
  • Sistemde en az 6 yıl kalırsanız %35’ine,
  • Sistemde en az 10 yıl kalırsanız %60’ına,
  • Emekli olmanız, vefat etmeniz ya da maluliyetiniz halinde %100’üne,

hak kazanacaksınız.

Otomatik katılım uygulaması kapsamına giren işverenler, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş en az bir emeklilik şirketi belirlemek ve bu emeklilik şirketiyle sözleşme yapmakla yükümlüdür.

İşveren emeklilik şirketi seçiminde, hizmet kalitesini, çalışanların taleplerini, çalışana sağlanan faydaları, fon işletim gideri kesintisi oranı ile emeklilik şirketinin ve ilgili fonların performansını dikkate alır.

Düzenlenen sözleşme kapsamında adınıza açılan sertifika aracılığıyla sisteme dahil olursunuz. Katkılarınızın yatırıma yönlendirileceği fonları seçim hakkı size aittir.

Sistemde faizli veya faizsiz fon seçenekleri mevcuttur. Seçim hakkınızı kullanmadığınız takdirde, katkılarınızın yönlendirileceği fon tercihi sizin yerinize işvereniniz tarafından yapılır.

Çalışanlara sunulan tüm fonlar için yıllık fon toplam gider kesintisi oranı en fazla % 0,85 olarak uygulanır. Fonlara, fon toplam gider kesintisi dışında herhangi bir kesinti uygulanamaz.

Emekliliğe hak kazanmanız ve bu hakkı kullanmanız durumunda;

  • Bireysel emeklilik hesabındaki birikiminiz ve devlet katkısı hesabındaki tutarın bir kısmının veya tamamının defaten ödenmesini talep edebilirsiniz.
  • OKS’de kalıp birikimlerinizi belirleyeceğiniz geri ödeme planına göre emeklilik şirketinden kısım kısım almayı da tercih edebilirsiniz.
  • Birikimlerinizin bir kısmı veya tamamı ile yıllık gelir sigortası satın alarak, düzenli gelir elde edebilirsiniz.

OKS, şeffaflığın ve güvenliğin sağlanması amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığı, Sermaye Piyasası Kurulu, Emeklilik Gözetim Merkezi, Takasbank ve bağımsız denetim şirketlerinin denetim, gözetim ve kontrolü altındadır.,

Özel sektörde istihdam edilen çalışanların bireysel emeklilik sistemine otomatik olarak dahil edilmesi

Otomatik Katılım Sistemi
OKS, zorunlu sosyal güvenlik sisteminin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır.

Kamu için kademeli geçiş

Kamu için kademeli geçiş
Kamu için kademeli geçiş

Kaynak : Emeklilik Gözetim Merkezi

Yorum Yapın

Yazar :Ersoy Toptaş

Ekonomist / Bankaların farklı bölümlerinde, Sigorta şirketinde ve bir şirketin Finans bölümünde çalıştı. Gayrimenkul Danışmanlığı, İnsan Kaynakları Uzmanlığı, Satın Alma Uzmanlığı, Bireysel Emeklilik ve Segem, Dış Ticaret Uzmanlığı gibi konularda lisans ve sertifikaları bulunmaktadır. Öğrenmek istediğiniz konular hakkında size bilgi verebilir. Ersoy Toptaş ; Dünyaca ünlü Ekonomi Siteleri investing.com ve tradingview' de yazarlık yapmaktadır.